
Dalajlama XIV
ur. 1935 · urodzony w Amdo w Tybecie, od 1959 roku na uchodźstwie w Dharamsali w Indiach
Mnich, który mimo utraty ojczyzny powtarza, że jego religią jest życzliwość.
Postać historyczna.
Kim był
Lhamo Dhondup urodził się w rodzinie rolników w małej wiosce na północnym wschodzie Tybetu. Gdy miał dwa lata, mnisi szukający wcielenia zmarłego trzynastego Dalajlamy uznali, że to właśnie on. W wieku piętnastu lat musiał przejąć władzę nad krajem, do którego właśnie wkroczyły chińskie wojska.
W 1959 roku, po stłumionym powstaniu, przebrany za żołnierza uciekł przez Himalaje do Indii. Od tamtej pory mieszka w Dharamsali, gdzie powstał rząd tybetański na uchodźstwie. W 2011 roku przekazał władzę polityczną wybranym przywódcom.
Przez dziesięciolecia jeździł po świecie, rozmawiał z naukowcami o mózgu i medytacji, z przywódcami innych religii, ze zwykłymi ludźmi. W 1989 roku dostał Pokojową Nagrodę Nobla za pokojowy opór.
Czego uczył
Życzliwość ponad religią
Najważniejsze nie jest, w co wierzysz, tylko czy jesteś dobry dla innych. Można być szczęśliwym i dobrym bez żadnej religii.
Współczucie się opłaca
Troska o innych jest dobra nie tylko dla nich, ale też dla nas samych. Uspokaja umysł i daje szczęście.
Nauka i duchowość
Jeśli nauka udowodni, że jakieś przekonanie buddyjskie jest błędne, buddyści powinni je porzucić.
Bez nienawiści do wroga
Choć Chiny zajęły jego kraj, mówi, że nie czuje nienawiści do Chińczyków, a wróg jest najlepszym nauczycielem cierpliwości.
Jego słowa
„Moja religia jest bardzo prosta. Moją religią jest życzliwość.”
Dalajlama XIV, z wystąpień
„Jeśli nauka dowiedzie, że jakieś twierdzenie buddyzmu jest fałszywe, musimy przyjąć wyniki nauki i porzucić to twierdzenie.”
Dalajlama XIV, Wszechświat w jednym atomie
Legendy i opowieści
Próba z przedmiotami
Kiedy poszukiwacze przybyli do domu dwuletniego chłopca, przebrani za podróżnych, położyli przed nim różne przedmioty: różańce, bębenki, laski. Niektóre należały do zmarłego Dalajlamy, a inne nie. Chłopiec wybierał te właściwe i mówił: to moje. Tak opowiada tradycja i sam Dalajlama w swoich wspomnieniach.
Znaki na niebie i w świątyni
Po śmierci trzynastego Dalajlamy jego ciało, jak opowiadano, samo obróciło głowę na wschód. Regent zobaczył potem w świętym jeziorze Lhamo Latso litery i obraz domu z turkusowym dachem. Według tych znaków szukano dziecka na północnym wschodzie.
To legendy i opowieści, nie relacje historyczne.
Co dodano później
Instytucja dalajlamów istnieje od XVI wieku i przez stulecia łączyła władzę religijną z polityczną. Sam obecny Dalajlama mówi, że ta instytucja może kiedyś przestać być potrzebna i że to Tybetańczycy zdecydują, czy będzie następca. Chiński rząd twierdzi, że to on ma prawo wskazać kolejnego Dalajlamę, co budzi spory.
Ciekawostka
Dalajlama od dziecka interesuje się techniką. Jako chłopiec rozbierał i naprawiał zegarki i stary samochód w pałacu Potala. Mówi, że gdyby nie był mnichem, zostałby inżynierem.
Laozi
Czuang-tsy
Konfucjusz
Milarepa
Thich Nhat Hanh