
Płanetnik
Chmurnik, obłocznik
Istota kierująca chmurami, gradem i deszczem, znana z południowej Polski. Płanetnikami stawały się dusze ludzi zmarłych nagłą śmiercią, np. wisielców, topielców lub dzieci zmarłych bez chrztu. Byli też żywi płanetnicy, ludzie, którzy umieli odwracać burze.
Jak pewna jest ta wiedza
Wierzenia ludowe
Skąd o tym wiemy
Etnografia XIX i XX w. (Oskar Kolberg „Lud”, Kazimierz Moszyński „Kultura ludowa Słowian”); zapisy z Małopolski i Karpat.
Co wierzono
Płanetnicy ciągnęli chmury na linach i kruszyli grad. Gdy szła burza, dzwoniono w dzwony, wystawiano siekierę ostrzem do góry lub rzucano w chmurę nożem, by płanetnik zrzucił grad gdzie indziej.
Gdzie
Polska południowa
Ciekawostka
Nazwa wiąże się ze słowem „planeta”, bo w dawnej Polsce wierzono, że planety i gwiazdy rządzą pogodą i losem.
Ślady do dziś
Płanetnicy żyją w opowieściach z Beskidów, Pogórza i Podhala, a ich historię przypominają muzea regionalne. Zwyczaj dzwonienia w dzwony przed burzą przetrwał w niektórych parafiach do XX wieku. Słowo płanetnik jest dziś nazwą kilku zespołów folkowych i bohaterów polskiej fantastyki.
Więcej: istoty i demony
Obraz to artystyczna wizja oparta na archeologii i opisach, nie wierna kopia.