
Leszy
Leszij, lesowik, leśny
Duch lasu znany głównie Słowianom wschodnim. Opisywano go jako starca albo olbrzyma wysokiego jak drzewa, który umiał zmieniać wzrost. Był panem zwierząt leśnych, a pasterze zawierali z nim umowy o ochronę bydła.
Jak pewna jest ta wiedza
Wierzenia ludowe
Skąd o tym wiemy
Etnografia rosyjska, ukraińska i białoruska XIX w. (m.in. Aleksandr Afanasjew); Moszyński, „Kultura ludowa Słowian”.
Co wierzono
Leszy zwodził ludzi, by krążyli w kółko. Kto zabłądził, przewracał ubranie na lewą stronę i zamieniał buty z nogi na nogę, by przerwać czar. W lesie nie gwizdano i nie krzyczano bez potrzeby.
Gdzie
Słowianie wschodni
Ciekawostka
W rosyjskich opowieściach leszowie grali ze sobą w karty o zwierzęta, a przegrane stada wiewiórek i zajęcy wędrowały do innego lasu. Tak tłumaczono masowe wędrówki tych zwierząt.
Ślady do dziś
Leszy wrócił do popkultury dzięki grom „Wiedźmin”, gdzie jest groźnym potworem lasu. W Rosji i na Białorusi myśliwi i grzybiarze do dziś zostawiają czasem na pniu kawałek chleba „dla leśnego”, żeby nie zabłądzić. Rada, by w lesie nie gwizdać i nie krzyczeć, ma też sens praktyczny: hałas płoszy zwierzęta, a spokojny grzybiarz więcej widzi i słyszy.
Więcej: istoty i demony
Obraz to artystyczna wizja oparta na archeologii i opisach, nie wierna kopia.