
Jodła pospolita
Abies alba
Majestatyczne drzewo gór i pogórzy, lubi cień i wilgotne powietrze. Tworzy z bukiem żyzne lasy bukowo-jodłowe Karpat. W XX wieku chorowała masowo przez zanieczyszczenie powietrza, dziś znów dobrze się odnawia.
Jak rozpoznać
- Kora jasnoszara, długo gładka, z pęcherzykami żywicy.
- Igły płaskie, miękkie, na końcu wcięte, od spodu z dwoma białymi paskami, ułożone grzebieniasto.
- Szyszki stoją pionowo na gałęziach i rozpadają się na drzewie, więc nie znajdziesz ich całych na ziemi.
- U starych drzew spłaszczony szczyt korony, tak zwane bocianie gniazdo.
Gdzie żyje
Karpaty, Sudety, Roztocze, Góry Świętokrzyskie; na niżu rzadko i głównie z nasadzeń.
Owoce i nasiona
Szyszki i nasiona nie są pożywieniem dla ludzi.
Jakie grzyby rosną pod nim
- borowik szlachetny
- mleczaj łososiowy
Dawniej
Lekkie, nieżywiczne drewno na budownictwo, gonty i instrumenty. W Karpatach z jodły budowano cerkwie i chałupy.
Ciekawostka
Jodła z Brennej w Beskidzie Śląskim w 2014 r. miała 452 cm obwodu i była uznawana za prawdopodobnie najgrubszą w Polsce.
Z dawnych wierzeń
Jodła była u górali drzewem świętym i ochronnym. Jej gałązki zawieszano nad drzwiami chałup przed świętami, a w Beskidach i na Podhalu z jodłowych gałęzi robiono podłaźniczkę, ozdobę wieszaną u sufitu w Wigilię. Zanim przyjęła się choinka, to właśnie jodłowa podłaźniczka chroniła dom przed złem i zapewniała urodzaj.