
Jeżyna
Rubus sect. Rubus
Kolczaste krzewy o łukowatych pędach, tworzące gęste zarośla na skrajach lasów i w podszycie. W Polsce rośnie kilkadziesiąt gatunków jeżyn, trudnych do odróżnienia nawet dla botaników. Owoce dojrzewają od lipca do jesieni.
Jak rozpoznać
- Pędy łukowate, z mocnymi, zakrzywionymi kolcami.
- Liście złożone z 3 do 5 listków, piłkowane.
- Kwiaty białe lub różowawe, większe niż u maliny.
- Owoce czarne, błyszczące, nie odchodzą od dna kwiatowego.
Gdzie żyje
W całej Polsce, w lasach liściastych i mieszanych, na skrajach, w zaroślach.
Owoce i nasiona
Jadalne. Przed jedzeniem opłucz owoce zebrane w lesie.
Dawniej
Owoce na dżemy, soki i nalewki; liście jako herbatka w dawnym ziołolecznictwie.
Ciekawostka
Jeżyny często rozmnażają się bez zapłodnienia (apomiksja), dlatego powstało tak wiele trudnych do rozróżnienia gatunków.
Z dawnych wierzeń
W Anglii mówiono, że po 29 września, w dzień świętego Michała, nie wolno zbierać jeżyn, bo diabeł spadł z nieba prosto w krzak jeżyny i napluł na owoce. Kolce jeżyny uważano też za ochronę przed złymi mocami: przejście pod łukiem pędu jeżyny zakorzenionego z obu stron miało leczyć dzieci z chorób. Z korzeni robiono barwnik na pomarańczowo.