
Grusza polna – ulęgałka
Pyrus pyraster (L.) Burgsd. (syn. Pyrus communis subsp. pyraster)
Nazwy ludowe: ulęgałka, grusza dzika
Tradycyjne zastosowanie
Owoce dzikich grusz, zwane ulęgałkami, są twarde, bardzo cierpkie i pełne komórek kamiennych; nadają się do jedzenia dopiero po kilkutygodniowym uleżeniu, gdy miękną i słodnieją. Robiono z nich też nalewki i wódki. Grusza polna jest przodkiem gruszy uprawnej. Brak monografii EMA – to owoc do kuchni, nie lek.
Jak wygląda
Drzewo do 20 m lub krzew, o smukłej koronie, z cierniami na gałązkach. Kora szaroczarna, spękana na prostokątne tafelki. Liście jajowate, drobno piłkowane, błyszczące, z ogonkiem prawie tak długim jak blaszka. Kwiaty białe, 5-płatkowe, z czerwonawymi pylnikami. Owoce 1–4 cm, gruszkowate lub kuliste, zielone do żółtych, twarde i cierpkie.
Zbiór
Zbiera się: owoc.
Kiedy: sierpień – październik.
Postać: kuchnia (po uleżeniu), nalewka.
Sobowtóry
- zdziczała grusza uprawna – bez cierni, owoce większe i słodsze; jadalna
- jabłoń dzika – pylniki żółte, owoce kuliste; jadalna
Gdzie rośnie
Rośnie na miedzach, w zaroślach i na skrajach lasów. Ma małe, twarde owoce, które miękną po przemrożeniu.
Legendy i dawne wierzenia
Samotna grusza na miedzy to obraz polskiego krajobrazu. Pod polnymi gruszami odpoczywali żniwiarze, a ludowe podania mówiły, że w ich cieniu lubią przysiadać diabły i błędne dusze.
Informacje mają charakter edukacyjny i opisują tradycyjne stosowanie wg monografii EMA/HMPC (Europejskiej Agencji Leków i jej komitetu ds. leków roślinnych).Nie zastępują porady lekarza ani farmaceuty. Nigdy nie spożywaj rośliny, której nie rozpoznajesz na 100%.
