Wejdź do lasu
Syderyt (sferosyderyt), ilustracja
ilustracja AI
Kamienie i minerały

Syderyt (sferosyderyt)

Węglan żelaza, FeCO3

Żółtobrunatny do brunatnego minerał, zawierający prawie 48% żelaza. W rejonie Częstochowy przez wieki wydobywano syderyty ilaste; działało tu w różnych okresach 68 kopalń, a ostatnią, Wręczycę, zamknięto w 1982 r. Występuje też w okolicach Łęczycy, Kłobucka, Wielunia, w Górach Świętokrzyskich i we fliszu karpackim.

Co to jest

Węglan żelaza(II), FeCO3; dawniej ważna ruda żelaza, w iłach tworzy konkrecje zwane sferosyderytami.

Jak rozpoznać

Jak i gdzie szukać

Konkrecje szukaj na hałdach dawnych kopalń i w wyrobiskach cegielni, w których odsłaniają się iły rudonośne, zawsze za zgodą zarządcy. Pomaga młotek geologiczny i okulary ochronne. Prawo geologiczne i górnicze (art. 4) nie obejmuje pozyskiwania okazów minerałów, skał i skamieniałości do celów kolekcjonerskich, naukowych i dydaktycznych, jeśli odbywa się bez robót górniczych. W rezerwatach przyrody i parkach narodowych zbieranie minerałów i skamieniałości jest zakazane (ustawa o ochronie przyrody, art. 15). Na cudzym gruncie, w lesie i w kamieniołomie potrzebna jest zgoda właściciela, nadleśnictwa lub zarządcy.

Znane miejsca w Polsce

Znaczenie i legendy

Na ziemi częstochowskiej rudę wydobywano od XIV wieku, a górnictwo i hutnictwo ukształtowały region; do tej tradycji nawiązują herby m.in. Konopisk, Poczesnej i Blachowni. Nazwa pochodzi od greckiego sideros, czyli żelazo.

Ciekawostka

Pierwotna nazwa minerału brzmiała sferosyderyt (J. F. L. Hausmann, 1813); dziś tę nazwę stosuje się do kulistych konkrecji syderytu w iłach.

Zobacz w GrzyboMapszdjęcia, ślady i cały katalog

Źródła