
Kto odkrył witaminy?
Nazwę „witamina” wymyślił w 1912 roku polski biochemik Kazimierz Funk. Badał substancję z otrąb ryżowych, która chroniła przed chorobą beri-beri.
Na przełomie XIX i XX wieku zauważono, że ludzie jedzący głównie łuskany, biały ryż chorują na beri-beri, a otręby ryżowe ich leczą. Funk wyodrębnił z otrąb substancję, która działała, i uznał, że należy do amin. Nazwał ją „vitamine”, czyli amina życia.
Funk przewidział, że podobne substancje chronią także przed szkorbutem, krzywicą i pelagrą. Miał rację, choć później okazało się, że nie wszystkie witaminy są aminami, dlatego w angielskim odpadło końcowe „e”.
Nagrodę Nobla za odkrycie witamin dostali w 1929 roku Christiaan Eijkman i Frederick Hopkins. Funka pominięto, choć to jego nazwę i koncepcję przyjął cały świat.
Na dokładkę
Funk pracował w wielu krajach: w Niemczech, Francji, Anglii, Polsce i USA. Badał także hormony i raka. Witaminy oznaczono literami w kolejności odkrycia, a niektóre litery zniknęły, gdy okazało się, że opisana substancja nie jest witaminą. Dlatego po witaminie E jest od razu K. Litera K pochodzi od niemieckiego słowa Koagulation, bo ta witamina pomaga krzepnąć krwi.