
Czy adrenalinę odkrył Polak?
Polak był wśród jej odkrywców. Krakowski fizjolog Napoleon Cybulski w 1895 roku pokazał razem z Władysławem Szymonowiczem, że wyciąg z nadnerczy gwałtownie podnosi ciśnienie krwi. Podobne badania prowadzili w tym samym czasie Anglicy Oliver i Schäfer.
Cybulski zauważył, że substancja działa tylko z rdzenia nadnerczy i że jest jej więcej we krwi płynącej z nadnerczy. Czystą adrenalinę uzyskał kilka lat później Japończyk Jōkichi Takamine.
Adrenalina to hormon stresu. W kilka sekund przyspiesza serce, rozszerza oskrzela i dostarcza mięśniom energii do ucieczki lub walki.
Dziś adrenalina ratuje życie w nagłych przypadkach, na przykład przy zatrzymaniu krążenia i ciężkiej reakcji alergicznej. Osoby z ciężką alergią noszą ją ze sobą w gotowych wstrzykiwaczach.
Na dokładkę
Cybulski był wielkim popularyzatorem nauki. Jego uczeń Adolf Beck jako jeden z pierwszych zarejestrował prądy w mózgu zwierząt, co przyczyniło się do powstania elektroencefalografii. Cybulski był też rektorem Uniwersytetu Jagiellońskiego i pisał podręczniki fizjologii po polsku.