
Bursztyn bałtycki
Z plaży, ręką: wolno
Żywica sprzed ok. 40 mln lat, wyrzucana przez sztorm.
Jak rozpoznać
- Lekki i ciepły w dotyku; w mocno osolonej wodzie pływa, w słodkiej tonie.
- Potarty o wełnę przyciąga skrawki papieru.
- W świetle UV świeci niebiesko. Szkło i plastik są cięższe i zimniejsze.
Gdzie szukać w Polsce
- Mierzeja Wiślana: Stegna, Jantar, Krynica Morska (woj. pomorskie): Najlepiej zimą, rano po północnym sztormie, w pasach wodorostów.
- Plaże Trójmiasta i Helu (woj. pomorskie): Bursztyn trafia się też przy refulacji plaż.
- Kurpie: Kadzidło, Wach (woj. mazowieckie): Dawne kopalnie w ziemi; dziś kopanie tylko z koncesją.

Ile jest wart
0,10–20 zł za gram, zależnie od bryłki.
Drobnica poniżej 1 g to grosze, bryłki 5–10 g ok. 1,5 zł/g, 20–50 g do ok. 6 zł/g, ponad 200 g nawet 11–20 zł/g. Inkluzja owada mnoży cenę.
Stan: 2025–2026, skup i oferty, źródła: krakowski-centus.pl, sklepines.pl, Interia GeekWeek.
Czy wolno zabrać
Z plaży, ręką: wolno.
- Ręczne zbieranie bursztynu wyrzuconego na plażę jest dozwolone.
- Bez łopat, sit, motopomp i kopania dołów; nie wolno naruszać wydm i klifów.
- Wydobywanie ze złoża (pompowanie, kopanie) wymaga koncesji.
- W parkach narodowych i rezerwatach zabranie bursztynu jest zakazane.
Podstawa: prawo geologiczne i górnicze (koncesja); ustawa o ochronie przyrody, art. 15 ust. 1 pkt 8.
Z dawnych wierzeń
Grecy opowiadali, że bursztyn to zastygłe łzy Heliad, sióstr Faetona, które po jego śmierci zamieniły się w topole nad rzeką Erydan. Litewska legenda mówi o bursztynowym pałacu bogini morza Jurate, rozbitym piorunem przez Perkuna, którego okruchy morze wciąż wyrzuca na brzeg.
Ciekawostka
Bursztyn jest tylko trochę cięższy od morskiej wody, dlatego sztorm niesie go na brzeg razem z wodorostami i drewnem.
W katalogu kamieni
Inne skarby natury
Źródła
Sprawdź sam
- Słona woda. Wsyp do 250 ml wody ok. 90 g soli (ok. 5 łyżek) i mieszaj, aż przestanie się rozpuszczać. Bursztyn w niej wypłynie, a w zwykłej wodzie tonie; szkło i kamień toną w obu.
- Wełna i papier. Potrzyj bryłkę o wełniany sweter przez 20 sekund i zbliż do drobnych skrawków bibułki. Bursztyn je przyciągnie, zwykły kamyk nie.
- Latarka UV. W ciemności oświetl bryłkę latarką UV: bursztyn świeci niebieskawo. Nie patrz w latarkę UV i nie świeć nikomu w oczy.
Czy wiesz, że…
- Elektryczność od bursztynu. Już w starożytności wiedziano, że potarty bursztyn przyciąga lekkie drobiny. William Gilbert w 1600 r. nazwał tę własność łacińskim słowem „electricus”, od greckiego „elektron”, czyli bursztyn. Wikipedia: Electricity
- Szlak bursztynowy. Szlak bursztynowy znad Bałtyku do rzymskich ziem nad Morzem Śródziemnym stał się ważną drogą handlową Imperium Rzymskiego. Wikipedia: Amber Road
- Kwas z bursztynu. Kwas bursztynowy dawniej otrzymywano przez destylację bursztynu i od niego wziął nazwę (łac. succinum to bursztyn). Wikipedia: Succinic acid
Czeczota
Jawor falisty i świerk rezonansowy
Zrzuty poroża
Czaga