
Głowacz białopłetwy
Cottus gobio
Mała, krępa ryba bez łusek, z ogromną, płaską głową i wysoko osadzonymi oczami. Nie ma sprawnego pęcherza pławnego, więc nie pływa, tylko skacze po dnie. Dzień spędza pod kamieniami w czystych, zimnych potokach.
Jak rozpoznać
- 10–15 cm, rzadko do 18 cm
- szeroka, spłaszczona głowa z dużym pyskiem
- skóra naga, brązowa w ciemne plamy, dopasowana do koloru dna
- na płetwach ciemne paski, tylko płetwy brzuszne białe, bez pasków
- szerokie, wachlarzowate płetwy piersiowe
Gdzie żyje
Czyste, zimne, dobrze natlenione potoki i rzeki z kamienistym lub żwirowym dnem, a także jeziora z kamienistym dnem.
Kiedy go zobaczysz
Żeruje o zmierzchu. Tarło w kwietniu i maju.
Ślady
Pod odwróconym kamieniem kępka dużych, do 2 mm, ziaren ikry przyklejonych od spodu, strzeżonych przez samca.
Gdy go spotkasz
Nie odwracaj kamieni w potokach wiosną, bo pod nimi samce pilnują ikry. Jeśli odwrócisz, połóż kamień delikatnie z powrotem tak samo. Ryba jest pod ochroną.
Ciekawostka
Samiec głowacza wybiera kryjówkę pod kamieniem i pilnuje złożonej tam ikry przez około 3 tygodnie. Wachluje ją płetwami, by miała stały dopływ świeżej, natlenionej wody.
Na dokładkę
Głowacz białopłetwy żyje w czystych, chłodnych potokach górskich i podgórskich, gdzie ukrywa się pod kamieniami. Jest dobrym wskaźnikiem czystości wody: jeśli w potoku są głowacze, woda jest dobrej jakości. Nie ma pęcherza pławnego, dlatego nie pływa w toni, tylko przemyka skokami po dnie. W Polsce jest pod ochroną.