
Tęgosz mocny
Phormium tenax J.R.Forst. & G.Forst.
Nazwy ludowe: harakeke, len nowozelandzki, formium
Tradycyjne zastosowanie
[TRADYCJA] Harakeke to najważniejsza roślina włóknista Maorysów. W rongoā przezroczystą gumę z nasady liści kładziono na oparzenia, rany i odmrożenia, a szerokich liści używano jako opatrunków i szyn. Odwar z korzenia pito jako środek przeczyszczający. Badań klinicznych brak.
Jak wygląda
Kępiasta bylina o sztywnych, mieczowatych liściach długości 1–3 m, ustawionych wachlarzem. Latem wypuszcza ciemny pęd do 4 m z matowoczerwonymi, rurkowatymi kwiatami pełnymi nektaru. W Polsce uprawiana w donicach.
Zbiór
Zbiera się: guma z nasady liści, korzeń, włókno z liści.
Postać: okład (tradycja), włókno.
Sobowtóry
- len zwyczajny – niespokrewniona, delikatna roślina o niebieskich kwiatach
- juka i agawa – podobny pokrój, ale liście mięsiste lub z kolcem
Gdzie rośnie
Rośnie w Nowej Zelandii na bagnach, nad rzekami i na wybrzeżu. Dla Maorysów każda kępa to rodzina: środkowy młody liść to dziecko, a dwa obok to rodzice.
Legendy i dawne wierzenia
Dlatego tnie się tylko zewnętrzne liście, „dziadków”. Przysłowie mówi: jeśli wyrwiesz serce harakeke, gdzie zaśpiewa ptak miodojad?
Informacje mają charakter edukacyjny i opisują tradycyjne stosowanie wg monografii EMA/HMPC (Europejskiej Agencji Leków i jej komitetu ds. leków roślinnych).Nie zastępują porady lekarza ani farmaceuty. Nigdy nie spożywaj rośliny, której nie rozpoznajesz na 100%.
