
Skafander nurka
Rurka, worek powietrza i maska ze szkła
✦ Potwierdzone
Wenecja bała się floty tureckiej. Leonardo wymyślił ludzi, którzy pod wodą podejdą do wrogich statków i przedziurawią im kadłuby.
Kto: Leonardo da Vinci · Kiedy: ok. 1500 · Gdzie: Wenecja
Sprawdzono: W 2003 roku zbudowano strój według szkiców. Nurek chodził w nim po dnie, ale tylko na niewielkiej głębokości.
Opowieść
W 1500 roku Leonardo przyjechał do Wenecji. Republika obawiała się ataku tureckich okrętów. Leonardo zaproponował obronę spod wody.
W notatkach, które dziś znamy jako Kodeks Arundel, narysował strój ze skóry, maskę z okularami ze szkła i rurki do oddychania, prowadzone do pływaka z korka na powierzchni. Pomyślał nawet o worku na mocz, żeby nurek mógł zostać pod wodą dłużej.
Napisał też, że nie zdradzi wszystkich szczegółów, bo ludzie użyliby tego do topienia statków razem z załogami. Wynalazca bał się własnego wynalazku.
W 2003 roku dla telewizji BBC uszyto strój ze świńskiej skóry nasączonej tranem, z hełmem i bambusową rurką. Nurek przeszedł się po dnie morza, tak jak opisał Leonardo.
Jak to działa
- Szczelny strój: Skóra natłuszczona olejem nie przepuszcza wody. Maska ma okienka ze szkła, żeby widzieć pod wodą.
- Rurka z pływakiem: Rurka z trzciny i skóry prowadzi do korka na powierzchni. Nurek oddycha powietrzem znad wody.
- Granica głębokości: Głębiej woda ściska klatkę piersiową tak mocno, że nie da się wciągnąć powietrza przez długą rurkę. Dlatego strój działał tylko płytko.
Sprawdź sam
- Butelka pod wodą: Wciśnij pustą zakręconą butelkę pod wodę w wannie. Im głębiej, tym mocniej wypycha ją w górę. Tak samo woda naciska na pierś nurka.
- Szklanka z powietrzem: Wciśnij odwróconą szklankę prosto pod wodę. Powietrze zostaje w środku i woda wchodzi tylko trochę. To zasada dzwonu nurkowego.
- Okno na dno: Włóż do miski z wodą przezroczysty pojemnik dnem w dół i patrz przez dno. Widzisz ostro, tak jak przez szybki w masce Leonarda.
Co wiadomo na pewno
Rekonstrukcja z 2003 roku działała na małej głębokości. Przez rurkę z powierzchni oddycha się tylko tuż pod wodą, bo ciśnienie wody szybko uniemożliwia wdech. Prawdziwe skafandry potrzebowały pompy tłoczącej powietrze, która pojawiła się w XIX wieku.
Dlaczego zaginęło: Kodeks Arundel trafił do Anglii i przez wieki był znany tylko nielicznym.