
Komputer K-202
Polski minikomputer, który wyprzedził swój czas
✦ Potwierdzone
Ranny w powstaniu warszawskim chłopak uczył się chodzić na górskich szlakach. Trzydzieści lat później zbudował komputer, który mógł zawstydzić Zachód, a skończył jako hodowca świń.
Kto: Jacek Karpiński · Kiedy: 1957–1978 · Gdzie: Warszawa
Opowieść
Jacek Karpiński (1927–2010) walczył w batalionie Zośka. Drugiego dnia powstania warszawskiego dostał kulę w kręgosłup. Był sparaliżowany, ale znów nauczył się chodzić, wędrując po górach.
Po studiach zbudował maszynę do prognozowania pogody, a w 1959 roku AKAT-1, pierwszy na świecie tranzystorowy analizator równań różniczkowych. Wygrał konkurs UNESCO dla młodych talentów i studiował na Harvardzie i w MIT, ale wrócił do Polski.
Skonstruował perceptron, uczącą się maszynę z kamerą, a potem komputer KAR-65, 30 razy tańszy od wolniejszych polskich maszyn. W latach 1970–1973 jego zespół zbudował minikomputer K-202 na układach scalonych.
K-202 według reklam wykonywał milion operacji na sekundę i mógł obsłużyć dużo więcej pamięci niż podobne maszyny. Powstało jednak tylko około 30 egzemplarzy. Władze zablokowały projekt.
W 1978 roku Karpiński wyjechał na Warmię i zajął się hodowlą drobiu i świń. Potem pracował w Szwajcarii u innego Polaka, Stefana Kudelskiego, twórcy magnetofonów Nagra.
Jak to działa
- Układy scalone: Zamiast lamp i pojedynczych tranzystorów K-202 miał małe układy scalone. Dzięki temu był mniejszy i szybszy.
- Pamięć stronami: Pamięć była podzielona na strony, jak książka. Komputer przełączał strony i mógł teoretycznie użyć do 8 megabajtów, choć w praktyce dużo mniej.
- Klocki: Budowa z modułów pozwalała łączyć kablami kilka jednostek w większy zestaw.
Sprawdź sam
- Liczenie na palcach do 31: Każdy palec jednej ręki to cyfra dwójkowa: kciuk 1, wskazujący 2, środkowy 4, serdeczny 8, mały 16. Prostując palce, pokażesz każdą liczbę od 0 do 31. Tak liczy komputer.
- Adres w książce: Poproś kogoś o słowo podając numer strony i numer linii. Tak K-202 szukał danych w pamięci: najpierw strona, potem miejsce na stronie.
- Policz sam: K-202 miał 64 strony po 64 tysiące słów. Pomnóż i porównaj z pamięcią swojego telefonu.
Co wiadomo na pewno
K-202 był prawdziwym, działającym komputerem i jego egzemplarz stoi w Muzeum Techniki w Warszawie. Liczba miliona operacji na sekundę pochodzi z materiałów reklamowych. Część maszyn wysłanych do Wielkiej Brytanii wróciła do naprawy.