
Rudolf Diesel
Silnik na olej z orzeszków i noc na statku
✦ Potwierdzone
Jego silnik mógł jeździć na oleju z orzeszków ziemnych. Pewnej nocy wsiadł na statek do Londynu i rano już go nie było.
Kto: Rudolf Diesel · Kiedy: 1893–1913 · Gdzie: Augsburg, Niemcy, i kanał La Manche
Opowieść
Rudolf Diesel jako dziecko pomagał w warsztacie ojca. Został inżynierem i chciał zbudować silnik dużo oszczędniejszy niż maszyna parowa. Podczas prób jeden z jego silników wybuchł i omal go nie zabił.
W 1897 roku w Augsburgu ruszył pierwszy udany silnik. Paliwo zapalało się samo od gorącego, ściśniętego powietrza, bez iskry. Był znacznie wydajniejszy niż ówczesne maszyny parowe.
Diesel chciał, żeby silnik dawał niezależność małym warsztatom i rolnikom. Na wystawie w Paryżu w 1900 roku silnik pracował na oleju arachidowym i prawie nikt tego nie zauważył. Pisał, że oleje roślinne mogą kiedyś być tak ważne jak ropa.
29 września 1913 roku wsiadł w Antwerpii na parowiec Dresden płynący do Anglii. Rano jego kajuta była pusta, a płaszcz leżał złożony przy relingu. Dziesięć dni później holenderscy marynarze znaleźli w morzu ciało. Rzeczy z kieszeni rozpoznał syn Diesla.
Jak to działa
- Ściskanie: Tłok ściska powietrze tak mocno, że robi się gorące, kilkaset stopni Celsjusza.
- Wtrysk: Do gorącego powietrza wtryskuje się paliwo. Zapala się samo, bez świecy zapłonowej.
- Różne paliwa: Silnik może pracować na oleju napędowym, ale też na oleju roślinnym, co Diesel sam pokazywał.
Śledztwo: fakty i teorie
Udokumentowane
- 29 września 1913 roku Diesel wsiadł na statek Dresden w Antwerpii.
- Rano znaleziono jego płaszcz i kapelusz przy relingu.
- W jego notesie przy tej dacie narysowano krzyżyk.
- Dziesięć dni później załoga łodzi Coertsen znalazła ciało w morzu, ale go nie zabrała. Zabrano tylko przedmioty, które rozpoznał syn.
Teorie
- Samobójstwo. Argumenty zwolenników: Diesel miał długi i problemy finansowe. Krzyżyk w notesie. Co mówią dokumenty: Biografowie Grosser i Sittauer, 1978.
- Zabójstwo. Argumenty zwolenników: Silnik był ważny dla floty i okrętów podwodnych tuż przed I wojną światową. Plotki mówiły o wywiadzie albo konkurencji naftowej. Co mówią dokumenty: Brak dowodów, same domysły z tamtych czasów.
- Ucieczka. Argumenty zwolenników: Ciała nie zabrano na ląd i nie zrobiono sekcji. Co mówią dokumenty: Nic tego nie potwierdza.
Czego nie wiemy: Co dokładnie stało się na pokładzie tamtej nocy. Czy znalezione ciało na pewno było jego, bo widzieli je tylko marynarze.
Sprawdź sam
- Gorąca pompka: Pompuj szybko dętkę rowerową przez minutę i dotknij końcówki pompki. Jest ciepła. Ściskane powietrze się nagrzewa, tak jak w cylindrze Diesla.
- Strzykawka: Zatkaj palcem strzykawkę bez igły i wciśnij tłok. Czujesz opór. Puść, a tłok odskoczy. Powietrze jest jak sprężyna.
- Zapach paliwa: Gdy przejeżdża stary autobus albo traktor, posłuchaj klekotu silnika. Ten dźwięk to samozapłon paliwa w gorącym powietrzu.
Co wiadomo na pewno
Silnik Diesla jest potwierdzony i napędza dziś statki, ciężarówki i lokomotywy. Śmierć wynalazcy nie została wyjaśniona. Biografowie najczęściej uważają, że było to samobójstwo, ale pewności nie ma.