
Bateria z Bagdadu
Prąd w starożytności?
☾ Niepotwierdzone
Gliniany dzban, miedziany walec i żelazny pręt. Wlej ocet, a pojawi się napięcie. Czy starożytni mieli baterie?
Kto: Nieznany · Kiedy: ok. 250 p.n.e. – 650 · Gdzie: Okolice Bagdadu, Irak
Opowieść
W 1936 roku w okolicach Bagdadu znaleziono niewielki gliniany dzban. W środku był miedziany walec, a w nim zardzewiały żelazny pręt.
Niemiecki archeolog Wilhelm König uznał w 1938 roku, że to ogniwo galwaniczne. Miałoby służyć do pokrywania biżuterii złotem prądem.
Repliki napełnione octem albo sokiem z winogron dają około pół wolta do dwóch woltów. Historia obiegła świat.
Jak to miało działać
- Dwa metale: Miedź i żelazo zanurzone w kwaśnym płynie dają słabe napięcie. To prawda.
- Ale: Nie znaleziono żadnych przewodów, żadnych przedmiotów pozłacanych prądem ani tekstów o elektryczności.
- Prawdopodobnie: Archeolodzy znają podobne dzbany na zwoje z tekstami. Zbutwiały papirus mógł zostawić ślady kwasu.
Sprawdź sam
- Bateria z cytryny: Wbij w cytrynę miedzianą monetę i ocynkowany gwóźdź. Zmierz miernikiem napięcie, wyjdzie około 0,9 V (wolta).
- Replika dzbana: Do słoika z octem włóż rurkę z miedzi i żelazny pręt, tak jak w dzbanie z Bagdadu. Zmierz napięcie i zapisz.
- Cztery cytryny i dioda: Połącz cztery cytryny szeregowo, miedź z gwoździem. Czerwona dioda LED zacznie słabo świecić.
Co wiadomo na pewno
Napięcie z repliki jest prawdziwe. Nie wiemy, czy ktoś w starożytności używał dzbana jako baterii, bo nie znaleziono przy nim przewodów ani urządzeń. Większość archeologów sądzi, że to pojemnik na zwoje.