
Mitragynina
główna substancja kratomu
Główna substancja liści kratomu. W małej ilości pobudza, w większej działa podobnie jak opioidy, dlatego może uzależniać, a odstawienie przypomina odstawienie opioidów. W Polsce kratom jest nielegalny.
Zatrucie? Dzwoń 112. Ośrodki toksykologiczne: Kraków 12 64 68 550, Gdańsk 58 682 04 04.
Gdzie występuje
- Kratom: liście drzewa z Azji
Jak działa na organizm
Mitragynina i powstająca z niej w wątrobie 7-hydroksymitragynina łączą się z tymi samymi miejscami w mózgu co opioidy, choć słabiej. Do tego działają lekko pobudzająco.
Przy regularnym używaniu mózg się przyzwyczaja i trzeba coraz więcej. Po przerwie pojawia się zespół odstawienia.
Objawy
- za dużo: Nudności, wymioty, kołatanie serca, pobudzenie albo silna senność. Opisano drgawki i uszkodzenia wątroby.
- z alkoholem lub lekami: Połączenie z alkoholem, lekami nasennymi albo opioidami może zatrzymać oddech. Do większości zgonów doszło właśnie przy takich mieszankach.
- po odstawieniu: 12–48 godz.: Bóle mięśni i kości, katar, łzawienie, biegunka, niepokój, drażliwość, bezsenność, uderzenia gorąca.
- po ok. tygodniu: Najgorsze objawy mijają. Zmęczenie i gorszy nastrój mogą trwać dłużej.
Co robić
- Senność, wolny oddech, sinienie: dzwoń 112 i ułóż na boku.
- Drgawki albo żółtaczka po kratomie: 112 lub SOR.
- Powiedz lekarzowi, co dokładnie i z czym zostało przyjęte.
Czego nie robić
- Nie łącz z alkoholem, lekami nasennymi ani opioidami.
- Nie odstawiaj nagle dużych, codziennych ilości bez rozmowy z lekarzem.
Co robią lekarze
Lekarze leczą objawy. Gdy oddech słabnie, pomaga nalokson, odtrutka na opioidy. W ciężkim odstawieniu lekarz może zaproponować leki łagodzące objawy.
Jak przestać
Wiele osób zaczyna od kratomu, żeby uciec od innych opioidów albo bólu, i po czasie nie może przestać. To nie jest słabość, tylko działanie substancji. Z tego da się wyjść.
- Porozmawiaj z lekarzem lub poradnią: Przy codziennym, długim używaniu najlepiej ustalić plan z lekarzem. W poradni leczenia uzależnień nie potrzeba skierowania.
- Zmniejszaj stopniowo: Plan stopniowego zmniejszania ilości przez kilka tygodni zwykle łagodzi odstawienie. Rozpisz go i trzymaj się go.
- Przygotuj się na trudne dni: Zaplanuj kilka spokojnych dni, wodę, lekkie jedzenie i kogoś bliskiego pod telefonem.
- Zajmij się powodem: Jeśli za kratomem stoi ból, lęk albo dawne uzależnienie, zgłoś to lekarzowi. Są na to sprawdzone metody leczenia.
- Wpadka to nie koniec: Wracaj do planu. Po przerwie organizm toleruje mniej, więc dawna ilość może zaszkodzić.
Gdzie szukać pomocy w Polsce
- Poradnia leczenia uzależnień (NFZ): 800 190 590 (infolinia NFZ, całą dobę). Do poradni leczenia uzależnień nie potrzeba skierowania i jest bezpłatna. Adres najbliższej podpowie infolinia NFZ.
- Telefon zaufania: uzależnienia: 800 199 990 (codziennie 16–21, bezpłatnie). Rozmowa i adresy poradni dla osób uzależnionych i ich bliskich, bez względu na substancję.
- Centrum Wsparcia w kryzysie: 800 70 2222 (całą dobę, bezpłatnie). Gdy jest bardzo źle i nie wiesz, do kogo się zwrócić.
Mity i fakty
- Mit: Kratom to naturalna herbatka, więc jest bezpieczny. Fakt: Fałsz. Opisano uzależnienia, uszkodzenia wątroby, drgawki i zgony, głównie przy łączeniu z innymi substancjami.
- Mit: Kratom pomoże rzucić opioidy. Fakt: Nie ma na to dobrych badań. Sprawdzone leczenie uzależnienia od opioidów oferują poradnie i programy substytucyjne.
Warto wiedzieć
W Tajlandii i Malezji liście kratomu żuto od wieków jako środek na zmęczenie. W Polsce kratom jest od 2010 r. na liście środków odurzających.