
Twardnik japoński (shiitake)
Lentinula edodes
Nazwy ludowe: shiitake, szitake
Jak rozpoznać
- Kapelusz 5–15 cm, wypukły, ciemno- do jasnobrązowego, przy brzegu z białymi, kłaczkowatymi łuseczkami.
- Blaszki białe, gęste, przy starszych okazach brązowo plamione.
- Trzon twardy i włóknisty, krótki, jasnobrązowy.
- Miąższ biały, jędrny, zapach mocno grzybowy, po wysuszeniu jeszcze silniejszy.
Gdzie i kiedy rośnie
Pochodzi z Japonii, Chin i Korei, gdzie rośnie na martwych pniach dębów, grabów i kasztanowców. W Polsce znany z upraw na kłodach i kostkach z trocin.
stylutmarkwimajczelipsiewrzpaźlisgru
Najczęściej pod: pnie dębów i innych drzew liściastych; w Polsce tylko z upraw.
Uwaga na sobowtóra
Hełmówka jadowita. Przy hodowli shiitake na kłodach w ogrodzie na drewnie może wyrosnąć śmiertelnie trująca hełmówka jadowita. Jest mniejsza, miodowobrązowa, ma pierścień na trzonie i rdzawe blaszki. Zbieraj z kłody tylko grzyby, które znasz na pewno.
W kuchni
Smażony, duszony, do zup i ramenu. Suszony ma najmocniejszy smak: namocz go w ciepłej wodzie, a wodę dodaj do potrawy. Twarde trzony gotuj na bulion. Zawsze dobrze go podgrzej.
Dobrze wiedzieć
Jedz tylko dobrze ugotowany lub usmażony. U części osób surowy albo niedosmażony shiitake wywołuje swędzącą wysypkę w postaci pręg, jakby od bata, która znika po kilku dniach lub tygodniach. Trzony są twarde: najlepiej na wywar.
Najczęstsze pytania
Czy twardnik japoński (shiitake) jest jadalny?
Warunkowo. Jedz tylko dobrze ugotowany lub usmażony. U części osób surowy albo niedosmażony shiitake wywołuje swędzącą wysypkę w postaci pręg, jakby od bata, która znika po kilku dniach lub tygodniach. Trzony są twarde: najlepiej na wywar.
Twardnik japoński (shiitake): z czym łatwo go pomylić?
Najczęściej z gatunkiem Hełmówka jadowita. Przy hodowli shiitake na kłodach w ogrodzie na drewnie może wyrosnąć śmiertelnie trująca hełmówka jadowita. Jest mniejsza, miodowobrązowa, ma pierścień na trzonie i rdzawe blaszki. Zbieraj z kłody tylko grzyby, które znasz na pewno.