
Złote jabłko ze szklanej góry
polska baśń ludowa
Tak wygląda w Twoim profilu
Ten artefakt czeka gdzieś w lesie. Gdy go znajdziesz podczas grzybobrania, jego animowana ikona zapali się w Twoich Trofeach, w Gablocie artefaktów. Pospolity artefakt daje 5 pkt w lidze.
W polskiej baśni o szklanej górze na jej szczycie stoi złoty zamek, a przed nim jabłoń o złotych owocach. Rycerze na koniach daremnie próbowali wjechać po śliskim szkle, aż udało się to sprytnemu młodzieńcowi.
Pochodzenie
Baśń o szklanej górze należy do najpopularniejszych polskich bajek ludowych, znanych w kilkudziesięciu wariantach. Spisał ją m.in. Kazimierz Władysław Wójcicki w „Klechdach” (1837), a do Europy zachodniej trafiła przez zbiór Hermanna Kletke, z którego wersję przełożył Andrew Lang w „The Yellow Fairy Book” (1894).
Historia
Na szczycie góry ze śliskiego szkła stał złoty zamek, a przed nim rosła jabłoń o złotych owocach. W zamku czekała zaczarowana królewna. Kto zerwał złote jabłko, ten mógł wejść do zamku i ją uwolnić. Wielu rycerzy próbowało wjechać na górę na podkutych koniach, lecz zsuwali się i ginęli u jej podnóża, gdzie piętrzyły się ich kości.
Nawet rycerz w złotej zbroi dotarł tylko do połowy. Nad jabłonią krążył bowiem orzeł, który strącał każdego śmiałka. Wtedy do góry przyszedł młody uczeń. Złowił rysia, odciął mu ostre pazury i przymocował je do swoich rąk i stóp. Wspinał się powoli, a gdy usnął ze zmęczenia, pazury utrzymały go na szkle.
Orzeł, myśląc, że ma przed sobą trupa, zleciał na chłopca. Ten chwycił go za nogi i dał się unieść aż nad zamek. Gdy zobaczył jabłoń, odciął orłu nogi i spadł prosto w gałęzie. Skórką złotego jabłka przyłożoną do ran natychmiast je uleczył.
W bramie zamku czyhał smok, ale młodzieniec rzucił w niego złotym jabłkiem i potwór zniknął. Królewna powitała go jako wybawcę i męża. W wersji Langa krew zabitego orła, spływając po górze, przywróciła życie poległym rycerzom. Młodzieniec nie mógł już zejść na dół, więc został władcą w złotym zamku.
Jak działa
Według baśni kto zerwie złote jabłko, ten może wejść do złotego zamku i uwolnić zaczarowaną królewnę. Jabłoni strzeże orzeł, a młodzieniec wspiął się dzięki pazurom rysia przypiętym do rąk i nóg, po czym dał się unieść orłu na szczyt. Skórką złotego jabłka uleczył potem swoje rany.
Moce
- Klucz do zamku: Kto zerwie złote jabłko, temu otwiera się zamek na szczycie szklanej góry.
- Uzdrowienie: Skórka złotego jabłka leczy rany, nawet najcięższe.
- Odpędzenie smoka: Rzucone w strażnika bramy jabłko sprawia, że smok znika.
- Wyzwolenie królewny: Zdobycie jabłka łamie zaklęcie i uwalnia uwięzioną królewnę.
Losy
Szklana góra i jej jabłoń istnieją tylko w baśni, ale wyrażenie „wejść na szklaną górę” do dziś oznacza dokonanie czegoś prawie niemożliwego.
W kulturze
Motyw szklanej góry pojawia się także w baśniach braci Grimm, m.in. w „Siedmiu krukach”, a polską wersję wydano w wielu zbiorach baśni i adaptacjach dla dzieci.
Ciekawostka
Baśń znana jest w ponad czterdziestu polskich wariantach. Spopularyzował ją Kazimierz Władysław Wójcicki w „Klechdach” (1837), a Andrew Lang przełożył ją na angielski w „The Yellow Fairy Book”.