
Skrzydła Ikara
mitologia grecka
Tak wygląda w Twoim profilu
Ten artefakt czeka gdzieś w lesie. Gdy go znajdziesz podczas grzybobrania, jego animowana ikona zapali się w Twoich Trofeach, w Gablocie artefaktów. Pospolity artefakt daje 5 pkt w lidze.
Skrzydła z ptasich piór, które wynalazca Dedal zrobił dla siebie i syna Ikara, by uciec z Krety, gdzie więził ich król Minos.
Pochodzenie
Skrzydła zbudował Dedal, ateński wynalazca, rzeźbiarz i architekt, przebywający na Krecie u króla Minosa. Najpełniejszą wersję opowieści o locie zostawił Owidiusz w VIII księdze „Metamorfoz” i w „Sztuce kochania” (przełom er), a o Dedalu i labiryncie pisał też Apollodor.
Historia
Dedal uciekł z Aten po tym, jak z zazdrości zrzucił z Akropolu swojego zdolnego ucznia i siostrzeńca, Talosa, zwanego też Perdiksem. Na Krecie służył Minosowi: zbudował drewnianą krowę dla królowej Pazyfae, a potem labirynt dla zrodzonego z tego związku Minotaura. Gdy pomógł Ariadnie i Tezeuszowi, rozgniewany król zatrzymał go na wyspie razem z synem Ikarem.
„Minos może rządzić ziemią i morzem, ale niebo jest otwarte”, mówi u Owidiusza Dedal. Ułożył pióra od najkrótszych do najdłuższych, spoił je nicią i woskiem, wygiął jak prawdziwe skrzydła ptaków. Ikar bawił się piórami i ugniatał wosk, nie wiedząc, że dotyka własnej zguby. Ojciec nauczył go latać i ostrzegł: trzymaj się środka, między morzem a słońcem.
Rybacy, pasterze i oracze, widząc ich nad morzem, brali ich za bogów. Ikar, upojony lotem, zaczął wznosić się coraz wyżej, aż słońce zmiękczyło wosk i pióra się rozsypały. Machał gołymi ramionami, wołał ojca i wpadł do morza, które od jego imienia nazwano Ikaryjskim. Dedal znalazł pióra na falach i pochował syna na wyspie, nazwanej odtąd Ikarią.
Dedal doleciał do Sycylii, na dwór króla Kokalosa. Minos szukał go po całym świecie z zagadką: kto przewlecze nić przez spiralną muszlę. Dedal przywiązał nić do mrówki, która przeszła przez muszlę, a Minos wiedział już, gdzie ukrywa się wynalazca. Zażądał jego wydania, lecz córki Kokalosa zabiły Minosa w kąpieli, polewając go wrzątkiem.
Jak działa
Według mitu pióra spojono nićmi i woskiem, a skrzydła pozwalały latać jak ptak. Dedal ostrzegł syna, by nie leciał za nisko, bo morska wilgoć obciąży pióra, ani za wysoko, bo słońce stopi wosk. Ikar zachwycił się lotem, wzbił się zbyt wysoko i spadł do morza, a Dedal doleciał bezpiecznie.
Moce
- Lot jak ptak: Skrzydła z piór i wosku pozwalają człowiekowi wzbić się w powietrze.
- Ucieczka z niewoli: Dają drogę wolności tam, gdzie ląd i morze są strzeżone.
- Granica zuchwałości: Działają tylko na umiarkowanej wysokości: za nisko woda obciąża pióra, za wysoko słońce topi wosk.
- Lekcja umiaru: W micie skrzydła są przestrogą przed pychą i lekceważeniem rad.
Losy
Według Wergiliusza w „Eneidzie” Dedal wylądował w Kumach w Italii, zbudował świątynię Apollina i złożył w niej swoje skrzydła jako dar dla boga. W 1988 r. grecki kolarz Kanellos Kanellopoulos przeleciał samolotem o napędzie mięśniowym MIT Daedalus z Krety na Santoryn, około 115 km.
W kulturze
Upadek Ikara przedstawia obraz przypisywany Brueglowi, o którym pisał W. H. Auden w wierszu „Musée des Beaux Arts”. Do tego obrazu nawiązuje też opowiadanie Jarosława Iwaszkiewicza „Ikar”, o aresztowaniu chłopca w okupowanej Warszawie, którego nikt nie zauważa.
Ciekawostka
Od imienia Ikara nazwano wyspę Ikarię i Morze Ikaryjskie. Jego upadek przedstawia słynny obraz przypisywany Pieterowi Brueglowi starszemu, przechowywany w Królewskich Muzeach Sztuk Pięknych w Brukseli.