
Siedmiomilowe buty
baśń (Perrault)
Tak wygląda w Twoim profilu
Ten artefakt czeka gdzieś w lesie. Gdy go znajdziesz podczas grzybobrania, jego animowana ikona zapali się w Twoich Trofeach, w Gablocie artefaktów. Pospolity artefakt daje 5 pkt w lidze.
W baśni Charles’a Perraulta „Paluszek” (1697) ludożerca ściga dzieci w siedmiomilowych butach. Sprytny bohater ściąga mu je, gdy olbrzym zasypia ze zmęczenia.
Pochodzenie
Buty należą do ludożercy z baśni „Paluszek” (fr. „Le Petit Poucet”), którą Charles Perrault wydał w Paryżu w 1697 r. w zbiorze „Historie albo baśnie z dawnych czasów”. Sam motyw butów, które pokonują ogromne odległości jednym krokiem, był znany w ustnych opowieściach francuskich już wcześniej.
Historia
Biedny drwal i jego żona nie mają czym wykarmić siedmiu synów, więc postanawiają porzucić ich w lesie. Najmłodszy, maleńki i milczący Paluszek, podsłuchuje rodziców. Za pierwszym razem znaczy drogę białymi kamykami i wyprowadza braci do domu, za drugim rzuca okruszki chleba, które zjadają ptaki.
Zgubieni chłopcy trafiają do domu ludożercy. Jego żona próbuje ich ukryć, ale olbrzym wyczuwa świeże mięso. Ludożerca ma siedem córek, które śpią w złotych koronach. W nocy Paluszek zamienia korony córek na czapeczki swoje i braci, a ludożerca w ciemności zabija własne dzieci.
Chłopcy uciekają, a wściekły ludożerca wkłada siedmiomilowe buty i przemierza całą okolicę, przeskakując rzeki jak strumyki. W końcu zmęczony kładzie się na skale, pod którą ukryli się bracia, i zasypia. Paluszek odsyła braci do domu, ostrożnie ściąga olbrzymowi buty i wkłada je na siebie. Buty są zaczarowane, więc zmniejszają się do jego stopy.
Perrault podaje dwa zakończenia. W pierwszym Paluszek biegnie do żony ludożercy i przekonuje ją, że mąż wpadł w ręce zbójców i każe oddać cały majątek na okup. W drugim, które autor uważa za bardziej wiarygodne, chłopiec zostaje królewskim gońcem, przynosi wieści z wojska i wzbogaca się, po czym wraca do rodziny, która już nigdy nie zazna głodu.
Jak działa
Według baśni jeden krok w tych butach to aż siedem mil. Są zaczarowane, więc same dopasowują się do stopy, dlatego mały Paluszek mógł je nosić po olbrzymie.
Moce
- Siedem mil w kroku: Każdy krok przenosi noszącego o siedem mil, czyli o dystans, którego zwykły piechur nie przejdzie w kilka godzin.
- Dopasowanie do stopy: Buty są zaczarowane i same zmieniają rozmiar, dlatego pasują zarówno na olbrzyma, jak i na malutkiego chłopca.
- Pościg i ucieczka: Kto je nosi, dogoni każdego uciekiniera, ale może też uciec przed każdym pościgiem.
- Zmęczenie właściciela: Nawet w nich długi marsz męczy, bo ludożerca po całodziennym pościgu zasypia i traci buty.
Losy
Według baśni buty zostają u Paluszka i stają się źródłem jego majątku jako królewskiego gońca. Jako przedmiot nigdy nie istniały, ale „siedmiomilowe buty” stały się w wielu językach przysłowiowym określeniem wielkiego postępu, np. „rozwój siedmiomilowymi krokami”.
W kulturze
W powieści Adelberta von Chamisso „Dziwna historia Piotra Schlemihla” (1814) bohater kupuje siedmiomilowe buty i wędruje po całym świecie jako przyrodnik. W polszczyźnie utrwaliło się wyrażenie „iść siedmiomilowymi krokami”.
Ciekawostka
W dalszej części baśni Paluszek w tych butach zostaje królewskim gońcem i zarabia na przenoszeniu wiadomości. Polska nazwa to dosłowne tłumaczenie francuskiego „bottes de sept lieues”.