
Lampa Aladyna
Księga tysiąca i jednej nocy
Tak wygląda w Twoim profilu
Ten artefakt czeka gdzieś w lesie. Gdy go znajdziesz podczas grzybobrania, jego animowana ikona zapali się w Twoich Trofeach, w Gablocie artefaktów. Pospolity artefakt daje 5 pkt w lidze.
Czarodziejska lampa z baśni o Aladynie, w której mieszka potężny dżin spełniający życzenia właściciela. Baśni nie było w najstarszych arabskich rękopisach, do zbioru trafiła dzięki Antoine’owi Gallandowi.
Pochodzenie
Baśń o Aladynie i czarodziejskiej lampie spisał francuski orientalista Antoine Galland po tym, jak 5 maja 1709 roku w Paryżu opowiedział mu ją Hanna Dijab, maronita z Aleppo. Galland włączył ją do swojego przekładu „Tysiąca i jednej nocy”, choć nie znamy żadnego starszego arabskiego rękopisu tej historii.
Historia
Akcja baśni dzieje się w mieście w Chinach. Aladyn to leniwy syn biednego krawca, którego matka po śmierci męża ledwo wiąże koniec z końcem. Pewnego dnia zjawia się przybysz z Maghrebu, podaje się za brata zmarłego ojca i obiecuje chłopcu bogactwo. W rzeczywistości jest czarnoksiężnikiem, który potrzebuje kogoś, kto zejdzie do zaczarowanej pieczary.
Czarnoksiężnik daje Aladynowi pierścień ochronny i wysyła go w głąb ziemi po starą lampę. Aladyn przechodzi przez komnaty i ogród z drzewami, na których rosną klejnoty. Gdy wraca, nie chce oddać lampy, zanim nie wyjdzie, a rozgniewany czarnoksiężnik zamyka go w pieczarze. Zrozpaczony chłopiec pociera dłonie, dotyka pierścienia i pojawia się dżin pierścienia, który wyprowadza go na powierzchnię.
W domu matka chce sprzedać lampę i zaczyna ją czyścić. Wtedy pojawia się ogromny dżin lampy, potężniejszy od dżina pierścienia. Dzięki niemu Aladyn zdobywa bogactwa, zachwyca sułtana darami i poślubia jego córkę, księżniczkę Badr al-Budur. Dżin w jedną noc wznosi dla nich wspaniały pałac.
Czarnoksiężnik dowiaduje się, że Aladyn żyje. Przebrany za handlarza chodzi po mieście i woła: „Nowe lampy za stare!”. Służąca księżniczki, nie wiedząc nic o tajemnicy, wymienia lampę. Czarnoksiężnik każe dżinowi przenieść pałac razem z księżniczką do Afryki, a sułtan grozi Aladynowi śmiercią.
Aladyn z pomocą dżina pierścienia odnajduje żonę i podstępem otruwa czarnoksiężnika. Potem musi jeszcze pokonać jego brata, który przebiera się za świętą kobietę Fatimę i namawia księżniczkę, by zażądała jaja ptaka Rok. Dżin lampy wybucha gniewem i zdradza Aladynowi podstęp. Aladyn zabija oszusta i w końcu sam zostaje sułtanem.
Jak działa
W baśni wystarczy potrzeć lampę, by pojawił się dżin, który spełni każde polecenie jej posiadacza. Dżin słucha tego, kto akurat trzyma lampę, dlatego zły czarnoksiężnik próbuje ją podstępem odzyskać.
Moce
- Dżin na wezwanie: Potarcie lampy przywołuje dżina, który wykonuje polecenia jej posiadacza.
- Wierność posiadaczowi: Dżin służy temu, kto trzyma lampę, nawet złoczyńcy.
- Budowa w jedną noc: Na rozkaz dżin wznosi w ciągu nocy pałac i może go potem przenieść na drugi koniec świata.
- Bogactwo bez końca: Dżin przynosi złoto, klejnoty i ucztę na złotych półmiskach.
Losy
Lampa w baśni zostaje przy Aladynie, który rządzi szczęśliwie po śmierci sułtana. Historycy literatury wciąż spierają się, ile w baśni pochodzi od Hanny Dijaba, a ile dopisał Galland, bo nie zachował się żaden arabski oryginał sprzed jego wydania.
W kulturze
Baśń stała się podstawą niezliczonych pantomim, oper i filmów, z których najsłynniejszy jest animowany „Aladyn” wytwórni Disneya z 1992 roku.
Ciekawostka
Galland usłyszał tę baśń w Paryżu w 1709 roku od syryjskiego podróżnika Hanny Dijaba.