
Kocioł Dagdy
mitologia celtycka (irlandzka)
Tak wygląda w Twoim profilu
Ten artefakt czeka gdzieś w lesie. Gdy go znajdziesz podczas grzybobrania, jego animowana ikona zapali się w Twoich Trofeach, w Gablocie artefaktów. Rzadki artefakt daje 15 pkt w lidze.
Dagda to irlandzki bóg druidów, rolnictwa i obfitości, którego atrybutami były maczuga i kocioł. Jego kocioł był bezdenny i mógł wykarmić całą armię.
Pochodzenie
Kocioł należał do Dagdy, „dobrego boga” i ojca plemienia bogów Tuatha Dé Danann. Według irlandzkich tekstów średniowiecznych, przede wszystkim „Księgi najazdów Irlandii” (Lebor Gabála Érenn, XI wiek) i opowieści o czterech skarbach, bogowie przywieźli go z Murias, jednego z czterech miast na północy świata, gdzie uczył ich mędrzec Semias.
Historia
Tuatha Dé Danann przybyli do Irlandii z tajemniczych wysp północy, z czterech miast: Falias, Gorias, Murias i Findias. W każdym zdobywali wiedzę i magię u innego mistrza, a z każdego zabrali jeden skarb. Z Falias przywieźli kamień Lia Fáil, z Gorias włócznię Lugha, z Findias miecz Nuady, a z Murias kocioł Dagdy.
Dagda był bogiem potężnym, mądrym i trochę rubasznym. Miał trzy słynne przedmioty: kocioł, z którego nikt nie odchodził głodny, ogromną maczugę, która jednym końcem zabijała, a drugim przywracała życie, oraz harfę, której muzyka przywoływała pory roku. Kocioł był znakiem jego roli żywiciela i opiekuna plemienia.
Przed drugą bitwą pod Mag Tuired, opowiedzianą w średniowiecznym tekście „Cath Maige Tuired”, Fomorianie postanowili ośmieszyć Dagdę jego własnym apetytem. Wlali do wielkiego dołu w ziemi ogromną ilość owsianki z mlekiem, mięsem i tłuszczem i zagrozili mu śmiercią, jeśli jej nie zje. Dagda chwycił chochlę tak wielką, że zmieściłaby się w niej para ludzi, i zjadł wszystko do dna, a potem zasnął z pełnym brzuchem.
Kotły obfitości i odrodzenia znają też inne ludy celtyckie. W walijskiej „Branwen, córce Llyra” z Mabinogionu występuje kocioł, który przywraca życie zabitym wojownikom, choć wstają z niego niemi. Część badaczy dopatruje się w takich kotłach dalekich przodków Graala, cudownego naczynia, które karmi i uzdrawia.
Jak działa
Kocioł był jednym z czterech skarbów bogów Tuatha Dé Danann, przywiezionym z miasta Murias. Według średniowiecznego tekstu nikt nie odchodził od niego niesyty, bo jedzenia nigdy w nim nie ubywało. Nazywano go „coire ansic”, kotłem, który nigdy nie wysycha.
Moce
- Niewyczerpane jadło: Kocioł nigdy się nie opróżniał, więc mógł nakarmić każdą liczbę gości.
- Nikt nie odchodzi głodny: Według tekstu o czterech skarbach każdy, kto do niego podszedł, odchodził syty.
- Dar z Murias: Był jednym z czterech skarbów bogów i dowodem ich nadprzyrodzonego pochodzenia.
- Znak gościnności: Kocioł wyrażał obowiązek władcy, by żywić swój lud, co w Irlandii było cnotą królewską.
Losy
Żadna opowieść nie mówi wprost, co stało się z kotłem, gdy Tuatha Dé Danann po przegranej z synami Mila odeszli do podziemnych kurhanów, zwanych sídhe. Tradycja każe im zabrać tam swoje skarby. Prawdziwe celtyckie kotły rytualne, takie jak srebrny kocioł z Gundestrup, oglądać można dziś w muzeach.
W kulturze
Dagda i jego kocioł pojawiają się we współczesnej fantastyce, a podobny kocioł z walijskich legend zainspirował Lloyda Alexandra do powieści „Czarny kocioł” (1965), na podstawie której powstał film Disneya „Taran i magiczny kocioł” (1985).
Ciekawostka
Najsłynniejszy celtycki kocioł, srebrny kocioł z Gundestrup, znaleziono w 1891 r. w torfowisku w Danii. Przechowuje go Muzeum Narodowe w Kopenhadze.